Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)

Bilişsel Davranışçı Terapi, bireyin yaşadığı duygusal ve davranışsal sorunların; olayların kendisinden çok, bu olayları algılama ve yorumlama biçimi ile ilişkili olduğu temel varsayımına dayanan, yapılandırılmış ve bilimsel temelli bir psikoterapi yaklaşımıdır. Aaron T. Beck tarafından geliştirilen BDT, düşünceler, duygular ve davranışlar arasındaki karşılıklı etkileşimi merkeze alır.

BDT’ye göre bireyler, yaşantıları karşısında otomatik olarak bazı düşünceler üretir. Bu otomatik düşünceler çoğu zaman farkında olunmadan kabul edilir ve duygusal tepkileri ile davranışları doğrudan etkiler. İşlevsiz, gerçekçi olmayan ya da çarpıtılmış düşünce kalıpları; kaygı, depresyon ve diğer psikolojik sorunların sürmesine katkıda bulunur. Terapi sürecinde bu düşünceler fark edilir, sorgulanır ve daha dengeli, işlevsel alternatiflerle değiştirilmesi hedeflenir.

Bilişsel Davranışçı Terapinin Kullanıldığı Alanlar

  • Depresyon
    Otomatik olumsuz düşünceler, bilişsel çarpıtmalar ve kaçınma davranışları üzerinde çalışılarak duygudurumun iyileştirilmesi hedeflenir.
  • Anksiyete bozuklukları
    Yaygın anksiyete bozukluğu, panik bozukluk, sosyal anksiyete, özgül fobiler ve obsesif kompulsif bozuklukta sık kullanılan bir yaklaşımdır.
  • Travma sonrası stres bozukluğu (TSSB)
    Travmatik yaşantılara eşlik eden işlevsiz inançlar, kaçınma davranışları ve tetikleyicilerle yapılandırılmış biçimde çalışılır.
  • Yeme bozuklukları
    Anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza ve tıkınırcasına yeme bozukluğunda; beden algısı, kilo ve kontrolle ilişkili bilişsel süreçler ele alınır.
  • Davranışsal sorunlar ve dürtü kontrolü
    Öfke problemleri, erteleme, bağımlılıklar ve dürtüsel davranışlarda etkili beceriler kazandırmayı amaçlar.
  • Kronik hastalıklarla baş etme
    Ağrı yönetimi, uyku problemleri ve stresle ilişkili bedensel yakınmalarda destekleyici bir rol oynar.